Persoonlijke & relationele groei

Vrije wil betekent niet dat jij het leerplan kunt vaststellen (Frank Coppieters)

De Course in Miracles begint met een zeer genuanceerde uitspraak over vrije wil: "Vrije wil betekent niet dat jij het leerplan kunt vaststellen. Het betekent alleen dat je kunt kiezen wat je op een gegeven moment wilt doen."

Het is die vrijheid van keuze die me één van de meest hoopvolle aspecten van het menselijke bewustzijn lijkt en tegelijk zeer confronterend is omdat het ons verplicht verantwoordelijkheid op te nemen voor ons eigen leven. Ik ervaar het als een geweldige geruststelling dat ik geen "zondaar" ben wanneer ik fouten bega en dat het bestaan me altijd nieuwe situaties voortovert die me uitnodigen om wakker te worden. Die ontwaking bestaat erin mezelf en mijn medemensen te kunnen herkennen in hun goddelijke essentie. Geen gemakkelijke opdracht uiteraard, maar een uitdaging die voortdurend zin geeft aan het bestaan, ook in de moeilijkste levensomstandigheden.

Als jonge volwassene was ik soms echt bang dat ik één of andere beslissing zou kunnen nemen die mij onherroepelijk van "mijn" pad zou afleiden, hoewel ik ook vaak niet goed wist was waaruit mijn pad dan wel zou bestaan. Mijn naïeve droom was om een betrouwbare, spirituele leraar te vinden die me in alle omstandigheden zou vertellen wat ik zou moeten doen.

Vandaag zie ik in dat die leraar er eigenlijk altijd geweest is in de vorm van de innerlijke gids en dat geeft een geweldig gevoel van vrijheid, onafhankelijkheid en tegelijk vertrouwen in de beschikbaarheid van het goddelijke. Het is die innerlijke leraar die mijn meest directe communicatievorm is met het goddelijke én met de mensen die op mijn pad verschijnen.
Nog meer dan vroeger zie ik de mensen rondom mij als dragers van boodschappen.

Ter illustratie kies ik een heel alledaags voorbeeld.

Onlangs zaten mijn vrouw en ik in een restaurant samen met goede vrienden die we lange tijd niet hadden gezien. Plots had ik een ingeving dat ik een nogal netelige kwestie in verband met een gemeenschappelijke bekende te berde "moest" brengen. Vroeger zou ik zo'n ingeving minder makkelijk hebben gevoeld (ik verloor dikwijls mijn eigen intuïtie te midden van de spanningen van sociale uitwisseling in een druk restaurant) en ik zou haar ook niet hebben durven vertrouwen, omdat ik het vanuit mijn beleving ongepast zou hebben gevonden om zoiets ter sprake te brengen en omdat ik niet zou hebben geweten wat het ons zou brengen. Maar ik deed het dus wél en er volgden bijdragen van elk van ons over de persoon en de situatie in kwestie. Twee dagen later stond er een prachtige boodschap van dank op mijn antwoordapparaat. Zowel een mooie droom als een totaal onverwachte doorbraak met die persoon waren blijkbaar het directe en totaal onvoorziene gevolg van ons gesprek in het restaurant.

Natuurlijk is het niet mogelijk en evenmin noodzakelijk om zulke voorvallen aan te voeren als bewijs van een goddelijke leiding binnenin onszelf. Maar in mijn eigen levenservaring en die van vele van mijn klanten en studenten komen dit soort "doorbraakervaringen" alsmaar meer voor naarmate ik bereid ben te geloven dat er een goddelijk patroon bestaat en dat elk van ons daarin zijn eigen rol speelt. Wat een fantastische belevenis dat we allen op een onzichtbare manier met elkaar verbonden zijn, tot in de kleine gebeurtenissen van alledag.

Het is gezond zo'n geloof niet blindelings aan te nemen, maar eerder te zien als een uitnodiging tot een alternatieve weg. Er zijn vele manieren om in de wereld te staan. Zich vol vertrouwen openstellen met de bedoeling binnen te dringen in de mysterieuze samenhang tussen de dingen is daar een van. Dan ontstaat er langzaam maar zeker een soort mystisch weten dat elk geloof overstijgt en dat er zelfs geen behoefte meer aan heeft om te overtuigen. Wel wil dit weten, net zoals de liefde, zich delen met anderen, zonder enige bijbedoeling, gewoon uit vreugde.

Hoe past karma in dit alles en het idee dat onze levensloop al vastligt? Dat alles al zou vastliggen, in de zin van het uiterlijke verloop van de dingen, lijkt me te verregaand. Ik versta de uitspraak van de Course waarmee ik dit artikel ben begonnen als volgt: we lopen hier allemaal op aarde rond om een enkele les te leren: ons bewust te worden van onze goddelijke natuur. De vrije wil bestaat er dan in dat we kunnen kiezen over de vorm hiervan (hoe, wanneer en met wie). Zolang we ons sterk onbewust zijn van wie we zijn en waarom we hier zijn, kan er een illusoire indruk ontstaan dat we slechts een speelbal van het lot zijn. Een soort slachtoffermentaliteit en een gevoel van nietigheid gaan hier dikwijls mee gepaard.

Naarmate we ontwaken, is het echter duidelijker dat we in elk geval vrij kunnen beslissen over onze reacties ten opzichte van de levensomstandigheden.

Meestal ga ik zeer voorzichtig om met het karmaconcept omdat het wel vaker ingesnoerd zit in het korset van de ruimte/tijd dimensie. Dat het werkzaam is binnen dit veld lijkt me overduidelijk. Ik zelf heb daar in mijn eigen levensloop voldoende staaltjes van ondervonden en mijn vrouw die zeer bedreven is in astrologie, ook de Vedische, komt soms met zeer verrassende en duidelijke voorbeelden aan waarin iemands kaart zonneklaar aangeeft waarom iets op dat precieze ogenblik wel zo moest gebeuren.

Zo vind ik ook de trance lezingen van een grootmeester in het genre zoals Edgar Cayce absoluut adembenemend omdat de kosmische sluier in al zijn grootsheid eventjes wordt opgelicht. Daartegenover staat dat ik mezelf dikwijls in elkaar voel krimpen als ik vaststel hoe, in de eerste plaats dan nog mijn Amerikaanse klanten, bijna altijd zogenaamd karmische informatie willen bekomen als verklaring voor een probleem en vooral om niet zelf de verantwoordelijkheid te moeten opnemen. Er is onderhand een hele industrie die drijft op deze lichtgelovigheid. De menselijke drang naar betovering is erg groot en vroeg of laat loopt iedereen wel een blauwtje op in dit veld. Ook dat is dan weer niet toevallig en zal dan wel zijn karmische redenen hebben!

Ik wil dus helemaal niet ontkennen dat karmische krachten voortdurend aan het werk zijn en dat sommige mensen de bijzondere begaafdheid bezitten om op een sacrale manier inzicht te verlenen in die patronen. Zo'n duidingen kunnen bijzonder inspirerend werken. Tegelijk lijkt het mij zeer belangrijk om zoveel mogelijk in het stralende nu te leven, los van alle ballast van het verleden. Teveel is er het geloof dat we pas vrij kunnen zijn als we heel onze berg karmische troep hebben opgeruimd. Het is precies dit soort denken dat kan verhinderen om in onze vrijheid nu volop in te stappen. Het verleden is immers een illusie en misgrepen van vroeger hoeven we toch niet voor eeuwig en altijd op onze rug mee te sleuren.

Ook is het zinloos om ons ontwaken maar te blijven uitstellen tot we alle aspecten uit onze persoonlijkheid zouden opgelost hebben. We kunnen, gelukkig, altijd opnieuw een andere, meer verlichte, keuze maken. Die keuze gebeurt altijd en alleen in de eeuwigheid van het nu moment. De innerlijke leraar staat immer paraat om te helpen binnenin de ontvankelijkheid van dat nu moment.

Het voorafgaande kan ook duidelijk maken dat waarheid een relatief begrip is, zeker op ervaringsniveau. Als ik me opgesloten voel in mezelf en de wereld, lijkt het echt alsof er sterk beperkende wetten van kracht zijn. Naarmate ik ontwaak, besef ik dat die wetten helemaal niet zo absoluut waren als ik dacht. Achter en ook middenin de wereld-als-droom verschijnt de absolute dimensie van de goddelijke liefde. Ontwaken zou je per definitie kunnen zien als het ontstijgen aan de wereldse wetten en het realiseren van de vrijheid waar karma en levenslot ophouden zinvolle begrippen te zijn. Er zijn veel passages in de Course waar Jezus ons heel persoonlijk aanspreekt en aanmaant om het lijden, zoals we dat in het dagdagelijkse, onbewuste leven ervaren, gewoon te laten vallen want het is letterlijk niet meer dan een hersenschim:

"Hoe kun jij die zo heilig bent lijden? Heel je verleden is verdwenen op zijn schoonheid na, en niets blijft er over dan een zegen. Ik heb al je vriendelijkheden en elke liefdevolle gedachte die je ooit had, bewaard. Ik heb ze gezuiverd van de vergissingen die hun licht verborgen hielden, en ze voor jou in hun eigen volmaakte fonkeling behouden." (Een Cursus in Wonderen®, Ankh-Hermes, p.83)

OWC - Persoonlijke & relationele groei